Laaggeletterde+patiënten


 * ==**Werkwijze**== || ==**signaleren en vastleggen laaggeletterde patiënten**== || ==Terug naar protocollenindex== ||
 * ==**Datum laatste herziening**== || ==26-02-2018== || == == ||
 * ==**Eindverantwoordelijke**== || ==Alle praktijkmedewerkers== || == == ||

**Werkwijze signaleren en vastleggen laaggeletterdheid** In 2016 hebben wij aandacht voor laaggeletterdheid gehad. In het voorjaar hebben alle medewerkers een nascholing gevolgd. In de evaluatie komt naar voren dat het vastleggen van laaggeletterdheid niet het grootste probleem is. Ook het aansluiten op laaggeletterden lukt vaak wel, als we hiervan op de hoogte zijn Waar de meeste winst te halen is, is in het signaleren en bespreekbaar maken. Doel Signaleren en bespreken van mogelijk laaggeletterdheid met patiënten. - Geregeld niet verschijnen of te laat komen op een afspraak of juist al heel vroeg aanwezig zijn voor de afspraak. - Patiënt heeft moeite met het chronologisch presenteren van symptomen. - Geen duidelijke hulpvraag benoemen maar wel om hulp vragen. - Heftige presentatie van klachten bij het maken van een afspraak. - Patiënt wordt snel boos als assistente vragen stelt alvorens zij een afspraak wil plannen. - Patiënt stelt niet of nauwelijks vragen. - Patiënt antwoord niet adequaat. - Patiënt heeft geen behoefte hebben aan uitleg of informatiemateriaal. - Patiënt gedraagt zich ongemakkelijk als hij/zij iets moet opschrijven of lezen. - Verkeerd medicijn gebruik, niet of heel laat recepten herhalen. - Patiënt heeft weinig kennis over ziektebeeld en/of over de behandeling.
 * Achtergrond **
 * <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">Uitvoering **
 * <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">Signalen mogelijk laaggeletterd: **

<span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">**Vermoeden laaggeletterde patiënt:** <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">Bij het vermoeden te maken te hebben met een laaggeletterde patiënt is het belangrijk het gesprek aan te gaan. Normaliseer het probleem door erbij te vermelden dat; ‘veel mensen in Nederland moeite hebben met lezen en schrijven' of '1 op de 9 mensen in Nederland heeft moeite met lezen en schrijven, hoe is dat voor u?' <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">- Creëer een gesprekssituatie waarin de patiënt zich veilig voelt. <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">- Breng het onderwerp discreet ter sprake. <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">- Maak bijvoorbeeld gebruik van de volgende voorbeeld vragen: <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">1: Er zijn in Nederland veel mensen die moeite hebben met lezen en schrijven, hoe is dat voor u? <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">2: Er zijn in Nederland veel mensen die moeite hebben met het invullen van (medische) formulieren, hoe is dat voor u? <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">3: Hoe zelfverzekerd bent u om (medische) formulieren in te vullen? <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">4: Hoe gaat het met lezen en schrijven? <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">5: Hoe vaak heeft u hulp nodig bij het lezen van brieven? <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">6: hoeveel jaar heeft u onderwijs gehad?

//<span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">Patiënt geeft aan moeite te hebben met lezen en schrijven/laaggeletterd te zijn: // <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">Bespreek met de patiënt het belang van het vastleggen in het dossier. Als de patiënt hiermee instemt kan dit ook worden vermeld op een verwijsbrief of recept. <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">Maak voor het vastleggen van laaggeletterdheid gebruik van ICPC Z07.01 (analfabetisme). <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">Ga na of de patiënt hier iets mee zou willen doen, denk aan een taalcursus. **<span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">Communicatie met laaggeletterden ** <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">Vaak wordt de patiënt toch overschat door zorgverleners. Het is dus van belang goed op je taalgebruik te letten. //<span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">Enkele handvatten: // <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">- gebruik korte zinnen. Neem de tijd en praat langzaam. <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">- Stel simpele vragen. Kies voor woorden die de patiënt ook gebruikt. <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">- Vermijd medisch jargon. <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">- Vermijd beeldspraak en gezegdes. <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">- Wees concreet, herhaal de kernpunten. <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">- Niet meer dan 1 of 2 kernpunten/boodschappen per consult. //<span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">Teach back // <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">- Wat vertelt u thuis over wat ik heb gezegd? <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">- Wat gaat u doen als u koorts krijgt? <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">- Kunt u in uw eigen woorden vertellen wat u gaat doen? <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">Houd instructies zo concreet mogelijk: <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">- niet: ‘Dit pufje mag u 10 min van te voren innemen’ maar, ‘neem het pufje in de kleedkamer voor het voetballen in’. <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">Maak gebruik van beeld materiaal, pictogrammen, tekeningen of afbeeldingen. Dit zorgt ervoor dat de patiënt het beter kan onthouden en zal begrijpen. <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">Materialen op deze websites zijn goed te gebruiken voor laaggeletterden: <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">[|www.begrijpjelichaam.nl] <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">[|www.bijsluiterinbeeld.nl] <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">Bel de Bellijn stichting lezen en schrijven: 0800-023 4444 <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">Stichting lezen en schrijven/taal voor het leven, gaat opzoek naar een passende cursus in de buurt die aansluit bij de patiënt en zorgen dat zij contact opnemen met de patiënt. <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">Taalcafé Stadshagen, locatie Stadkamer Stadshagen. (donderdags 9.30-11.30uur) <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">[] <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">Taalcursus te volgen via het Deltion college: <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">[]
 * <span style="font-family: Arial,Helvetica,sans-serif;">Verwijzen **