COPD+diagnostiekfase


 * **Protocol** || **COPD - diagnostiekfase** ||  ||
 * **Datum laatste herziening** || 20 juni 2016 || terug naar protocollen index ||
 * **Eindverantwoordelijke** || Petra ||  ||

Het bevorderen van goede, kwalitatieve en gestructureerde zorg en behandeling voor COPD patiënten, afgestemd op de behoeften van de individuele patiënt. Dit protocol bevat de werkafspraken voor de diagnostische fase en betreft dus patiënten waarbij er een vermoeden bestaat dat hij/zij COPD heeft, op basis van gepresenteerde klachten. In de praktijk vindt geen structurele screening bij symptoomvrije patiënten plaats.
 * Doel van het protocol**

COPD is een verzamelnaam voor longaandoeningen met een luchtwegobstructie die niet (volledig) reversibel is. Naast longklachten zoals benauwdheid en kortademigheid, kan COPD ook zorgen voor een verminderde spiermassa, gewichtsverlies en uiteindelijk pulmonale hypertensie. COPD is een chronische ziekte, waardoor genezing niet mogelijk is. De zorg bestaat dan ook uit vermindering van de ziektelast en klachten, om verergering te voorkomen. De ernst van COPD wordt meestal weergegeven in een GOLD-stadium (zie tabel). Daarnaast kijken we in de praktijk ook naar de subjectieve klachten, beperkingen in het dagelijks functioneren en problemen in de kwaliteit van leven. Dit wordt gedaan tijdens de anamnese en met vragenlijsten (zoals CCQ en MRC). Ook wordt het gewicht gemeten en BMI berekend.
 * Achtergrondinformatie**

//Ernst stadia COPD volgens GOLD//
 * **Gold stadium** || **Fev1 (voorspelde waarde)**

**Bij een FER met een z-score <-1,64** ||
 * I Licht || >80% ||
 * II Matig || 50-80% ||
 * III Ernstig || 30-50% ||
 * IV Zeer ernstig || <30% (of <50% bij aanwezigheid van longfalen) ||


 * Werkinstructie praktijk - diagnostiekfase**

__Huisarts:__ - HA stelt op basis van anamnese en lichamelijk onderzoek (mate van kortademigheid, inspectie, ademhalingsfrequentie en gebruik van hulpademhalingsspieren en de inademingsstand van de borstkas, auscultatie hart en longen, bij ernstige dyspnoe: RR en hartfrequentie) een werkdiagnose. - Bij vermoeden van een obstructieve longaandoening verwijst de HA patiënt door naar POH voor verdere anamnese en diagnostiek (waaronder spirometrie).
 * Stap 1 **

__POH:__ De POH neemt een uitgebreide anamnese af, gebruik onderzoek 2 diagnostiek astma/ copd/ dyspnoe. Inhoud eerste consult voor diagnostiek: - Inventarisatie en ervaring klachten m.b.v. CCQ en evt. RIQ-Mon-10 (vragenlijst hinder en beperkingen) en dyspnoescore MRC. - Bepaling gewicht, lengte en BMI, inventarisatie voedingstoestand (vragen naar eetlust e.d.). - Uitvoeren spirometrie, zie hiervoor protocol Longfunctieonderzoek. - Bespreken risicofactoren (roken/soort beroep). Aandacht geven aan stoppen met roken (indien nodig). Indien patiënt rookt, jaarlijks actief stopadvies geven (na toestemming patiënt) en in dossier noteren (parameter: advies stoppen met roken gegeven).
 * Stap 2 **

Vervolgactie: POH bespreekt bevindingen en uitslag spirometrie met HA. Op basis hiervan wordt door HA diagnose gesteld. Diagnose COPD -> actie: scharnierconsult bij HA. Mogelijk COPD -> actie: HA bepaalt of spirometrie na 6 wk moet worden herhaald of dat andere actie nodig is. Geen COPD -> actie: HA bepaalt verder beleid. In deze fase moet het zorgaanbod (behandelplan) van de praktijk voor de patiënt duidelijk zijn.
 * Stap 3**

-> POH laat patiënt afspraak maken bij HA voor scharnierconsult en voorstel en uitleg vervolgbeleid (zie inhoud scharnierconsult). Het doel is om samen met de patiënt de behoefte aan zorg en vervolg af te spreken en te verwerken. Samen met de patiënt wordt afgesproken of de patiënt wil deelnemen aan ketenzorg. Indien ja, dan wordt de patiënt aangemeld in het KIS PortaVita.

__Huisarts - scharnierconsult:__ Inhoud scharnierconsult door HA (na anamnese door POH): - Bespreken van diagnose, ernst aandoening, co-morbiditeit, medicatiebeleid. - Bespreken impact van aandoening en de inhoud van de behandeling/organisatie zorgproces COPD in praktijk. - Zorgaanbod van praktijk noemen (incl. mogelijkheid doorverwijzing naar fysio en diëtist). - Inventariseren behoefte patiënt m.b.t. aantal vervolgcontroles COPD.
 * Stap 4**

Zie protocol zorg aan COPD patiënten **-** behandelfase.
 * Stap 5**

**Registratie:** Wanneer de diagnose COPD door HA is gesteld, wordt een nieuwe episode COPD aangemaakt onder ICPC R95, of de episode met klachten wordt gewijzigd. Tijdens het consult bij POH wordt gebruik gemaakt van onderzoek: 2 diagnostiek astma/ copd/ dyspnoe

**Schema zorgproces COPD**

__Stap 1 diagnostiekfase__ Patiënt met luchtwegklachten (hoesten en dyspnoe) komt bij HA op SU HA stelt werkdiagnose, stuurt door naar POH

__Stap 2 diagnostiekfase__ Consult bij POH voor diagnostiek: POH neemt anamnese af en doet spirometrie. <span style="color: #000000; display: block; font-family: Calibri,sans-serif; font-size: 11pt; text-align: center;">Voorlopige diagnose wordt gesteld

<span style="color: #000000; display: block; font-family: Calibri,sans-serif; font-size: 11pt; text-align: center;">__Stap 3 diagnostiekfase__ <span style="color: #000000; display: block; font-family: Calibri,sans-serif; font-size: 11pt; text-align: center;">POH bespreekt bevindingen met HA. <span style="color: #000000; display: block; font-family: Calibri,sans-serif; font-size: 11pt; text-align: center;">Diagnose COPD wordt gesteld óf er is sprake van mogelijk COPD óf geen COPD <span style="color: #000000; display: block; font-family: Calibri,sans-serif; font-size: 11pt; text-align: center;">POH laat patiënt afspraak maken bij HA voor scharnierconsult

<span style="color: #000000; display: block; font-family: Calibri,sans-serif; font-size: 11pt; text-align: center;">__Stap 4 diagnostiekfase__ <span style="color: #000000; display: block; font-family: Calibri,sans-serif; font-size: 11pt; text-align: center;">Scharnierconsult bij HA <span style="color: #000000; display: block; font-family: Calibri,sans-serif; font-size: 11pt; text-align: center;">HA bespreekt de diagnose (COPD), zorgaanbod en vervolg van behandeling

<span style="color: #000000; display: block; font-family: Calibri,sans-serif; font-size: 11pt; text-align: center;">__Stap 5 behandelfase__ <span style="color: #000000; display: block; font-family: Calibri,sans-serif; font-size: 11pt; text-align: center;">Vervolg: behandelfase door HA en POH, plannen controles <span style="color: #000000; display: block; font-family: Calibri,sans-serif; font-size: 11pt; text-align: center;">Inzetten medicatie, POH geeft voorlichting en advies <span style="color: #000000; display: block; font-family: Calibri,sans-serif; font-size: 11pt; text-align: center;">Zelfmanagement van patiënt vergroten